Oud-Katholieke Parochie
Sint Willibrordus

Is dat nu christelijke vrijgevigheid, slechts een halve mantel delen?
Mensen die het verhaal van Sint-Maarten horen, over hoe hij zijn mantel deelde met een arme bedelaar, zijn verontwaardigd. Is dit nu naastenliefde. Daar komt daar zo’n rijke soldaat hoog op zijn paard en ziet een slecht geklede bedelaar. Hij had veel meer geld dan deze man. Waarom geeft hij hem geen geld of minstens de hele mantel? Is dat nu christelijke vrijgevigheid?

Of Martinus veel geld had, weten we niet, maar zeker is dat hij niet zijn hele mantel had kunnen geven. Die mantel hoorde namelijk bij zijn soldatenuitrusting. Het niet dragen van de mantel zou als een soort desertie worden opgevat met de doodstraf als gevolg. Bovendien is het verhaal met de mantel maar 1 van de verhalen over Sint Maarten. Hij verliet na zijn bekering tot het christendom het leger, stichtte een klooster en werd later tot bisschop van Tours gekozen. Toch blijft het meest sprekende beeld van Sint Maarten de soldaat met de halve mantel. Hiermee is hij het beeld van christelijke armenzorg geworden, zoals de lezingen van vandaag ook laten zien.

Wat is aalmoezen geven in deze tijd?

We kennen de bedelaars in de stad, daklozen, junks en alcoholisten die eerst hun bijstandsuitkering en vervolgens jouw gift besteden aan drugs, sigaretten, alcohol of op zijn best ongezond voedsel. Het broodje dat je ze aanbiedt, gooien ze je boos achterna.

Zorg voor de armen is altijd een belangrijk punt geweest van het christendom. De werken van barmhartigheid zoals Jezus ze in het Matteüsevangelie noemt, vormden een belangrijk onderdeel van christen-zijn. Hongerigen voeden, dorstigen te drinken geven, vreemdelingen ontvangen, naakten kleden en de zieken en gevangen bezoeken. Zonder deze werken, kunnen we het bij de wederkomst van Jezus wel vergeten. Maar het is niet gemakkelijk om tegenwoordig deze werken van barmhartigheid te doen. Zeker met je overschrijfboekje of internetbankieren bij de hand is geld snel overgemaakt en wie weigert nou een oprechte collectant aan de deur.

Maar is dat nou aalmoezen geven? Wat moeten we dan doen met alle bedelaars die we op straat tegenkomen? Hoe kunnen we net als Martinus onze mantel delen met hen? Doen we dat niet al met ons belastingsysteem van bijstandsuitkeringen en de financiering van allerlei voorzieningen voor dak- en thuislozen, vluchtelingen of verslaafden? En voel je je een keer aangesproken door een bedelaar, dan is het de vraag of je ze die euro moet geven. Kopen ze er niet juist meer sigaretten, alcohol of drugs voor? Moeten we daar geld voor geven? Als je denkt slim te zijn en een broodje voor ze koopt, dan heb je kans dat het je achterna wordt gegooid. De problemen die deze mensen hebben, hebben vaak oorzaken waar wij niets aan kunnen doen. En toch zijn deze mensen arm, vaak met gevaar voor hun eigen leven.

Waar is armoede vandaag: Derde Wereld, gebroken gezinnen, vluchtelingen, ouderen...

Wat is aalmoezen geven? Hoe kunnen we nu de werken van barmhartigheid doen? Dan moeten we beginnen met de vraag te stellen waar de armoede is. We weten het wel, armoede in de Derde Wereld, armoede bij gebroken gezinnen levend van een bijstandsuitkering, armoede bij vluchtelingen met of zonder voorzieningen en armoede bij ouderen. Het zijn allemaal verschillende vormen van materiële armoede en in verschillende gradaties.

Hoe geven: solidariteit via belastingen, giften aan projecten, collectes
Deze verschillende groepen armen vragen om verschillende vormen van steun. Tegen armoede in de Derde Wereld zijn allerlei projecten die om onze steun vragen, maar misschien is het nog belangrijker dat u in uw keuzes aan de Derde Wereld denkt. Dat zijn politieke keuzes maar ook alledaagse. De Derde Wereld kunnen we niet alleen steunen door geld aan projecten te geven, maar ook door een eerlijkere prijs voor hun export producten te betalen. Door een politiek voor te staan die eerlijke handel nastreeft.

Zoals gezegd zijn we met veel armen in ons land al solidair door ons belastingsysteem. We leveren minimaal een derde van onze inkomsten in en voor een groot deel worden daarvan uitkeringen betaald aan werklozen, arbeidsongeschikten en ouderen. Veel voorzieningen worden op die manier al door ons betaald. Daarom zouden we met blijheid de blauwe enveloppen met de aanslagen moeten ontvangen. Het is weer tijd om te delen.

Ook binnen Nederland zijn er veel projecten die we kunnen steunen voor daklozen, verslaafden en vluchtelingen. Politieke keuzes zijn daarbij van belang. Een van de werken van barmhartigheid is het ontvangen van vreemdelingen. Laten we daaraan denken als we kunnen kiezen voor een stringent of open asielbeleid.

Wat is echte vrijgevigheid, welke aalmoes geldt? Meer dan de portemonnee open trekken Niet geven uit je overvloed, maar geven zodat je het merkt, echte solidariteit met de armen. Persoonlijk betrokkenheid en inzet bij projecten.
Hoewel de tijd van het delen van de mantel met een bedelaar voorbij is, zijn er dus wel veel vormen om voor de armen te zorgen, solidair te zijn met mensen die het zonder hulp niet kunnen redden in ons land of in de rest van de wereld. Maar laten we wel beseffen dat aalmoezen geven meer is dan de portemonee open te trekken of geld overmaken. Armenzorg vraagt om solidariteit, echte betrokkenheid, persoonlijke betrokkenheid door zelf te helpen bij projecten, maar vooral door niet te geven uit je overvloed. We kennen het verhaal van de oude weduwe die met haar laatste centen meer gaf dan de rijke man met zijn vele geldstukken voor haar. Solidariteit betekent echt meevoelen met de armen. Jezelf iets ontzeggen om het weg te kunnen geven. Aalmoezen geven moet je daarom voelen. Niet geven wat je toch wel kunt missen, maar ook iets willen missen om het te kunnen geven. Dan pas neem je iets van hun armoede op je en maak hun last echt lichter.

Conclusie

Sint-Maarten gaf in de winter de helft van zijn mantel. Aalmoezen geven moet je voelen, dan ben je echt solidair.
Sint-Maarten is ons voorbeeld voor aalmoezen geven, het delen van je mantel met een bedelaar. Iets van de kou voelen, opdat de ander het minder koud heeft. We kennen veel vormen van armoede in onze wereld en daarom veel manieren om daar iets aan te doen. Laten we daarom blijven geven en daarbij echt solidair zijn, geven van wat we zelf nodig hebben, iets van de armoede ervaren, zodat de arme het wat minder hoeft te voelen.

Kerk met weinig geld. Moet je dan bezuinigen op je giften? Dat is het laatste. Eerst bezuinigen op wat je zelf nodig meent te hebben.
Zoals u weet, hebben we als Oud-katholieke kerk weinig geld. De landelijke kerk heeft tekorten, en onze parochie heeft een flinke schuld. Kunnen we dan als kerk nog wel geven aan de armen? Kun je geven van wat je niet hebt? Echte solidariteit betekent dat giften doen het laatste is waarop je mag bezuinigen. Bezuinigen kunnen we op wat we zelf nodig hebben en waarschijnlijk hebben we dan toch genoeg.

Oud-Katholieke Parochie Sint Willibrordus

Arnhem

Oud-Katholieke Parochie
Sint Willibrordus